Televizyon yayın aktarımında internet teknolojileri uygulaması


Herhangi bir noktadan, başka bir noktaya; Televizyon kanalı yayın akışını – canlı bir etkinliği – stüdyoya aktarılması gereken bir içeriği veya uydu uplink noktalarına iletilmesi gereken televizyon yayın akışını aktarma teknolojisi hızlı ve radikal bir değişim geçirdi.

İkibinsekiz yılının başına kadar; televizyon yayınlarının aktarımı için karasal alıcı gönderici linkler, uydu uplinkler gibi zahmetli, pahallı donanım çözümlü cihaz ve araçlar gerekliydi.


Geçtiğimiz son altı yıl içindeki internet teknolojilerindeki donanım ve yazılım gelişmeleri, karasal internet bağlantılarının download – upload hız artışları, uydu internet teknolojisinin yaygınlaşması, kurumsal metroethernet çözümleri televizyon yayınlarını bir noktadan – başka bir noktaya aktarımı yönteminde, Video Over IP ( IP tekniği ile video iletim ) teknolojisinin ön plana çıkması sonucunu doğurdu.

Çeşitli kaynaklardan ( kamera – stüdyo – uydu - karasal..) gelen ses – görüntü işaretleri; IP kılıfı şeklinde dönüştürülerek ( encoder ile kodlanarak ) yerel network ağlarında (LAN) – geniş alan ağlarında (WAN) veya dünya çapındaki internet ağında ( cloud ) iletilip, uç noktalarda da yine IP kılıfından sıyrılarak ( decoder ile ses ve görüntüye çevrilerek ) aktarılıyor.

Bu teknolojinin basit bir uygulama şemasını alttaki resimde görebilirsiniz.



TV yayınlarını; fiberoptik altyapılı internet, metroethernet, upload hızı 6 Mbps. olan uydu internet bağlantılarıyla stüdyoya, uydu yayın merkezlerine veya karasal vericilere aktarma uygulaması günümüz medya yayıncılığında kullanılmaktadır.

Yine; ip formatı üzerinden gönderilen tv yayınının alıcı noktada alınmasında da.. profosyonel tip decoderlerin yanında IP giriş - HDMI ve A.V. çıkış settopboxlarda kullanılmakta.

Ayrıca bu TV Yayıncılık yöntemi; başlangıç yatırımı ve işletme giderleri bütçeleri küçük olan Anadolu kanalları, yerel televizyonlar, kurumsal (belediye, dernek, meslek odası ..v.b.) web TV – internet TV’lerin .. diğer geleneksel büyük sermayeli medyalara karşı rekabet gücünü arttırmış olmaktadır.

Herhangi bir TV stüdyosunda üretilen bir yayını, uydulardan alınan bir TV yayınını veya televizyonda içerik olarak kullanacağımız bir canlı yayın veya kaydı; bir noktadan – diğer herhangi bir noktaya IP formatında iletmek - video over ip - için birkaç yöntem vardır.
Bu yöntemlerden en belirleyici olanı; TV yayınını iletileceği yer ile alınarak kullanılacak yer arasındaki iletim ortamıdır.

Standart internet bağlantınız, fiber internet, metroethernet veya uydu internet ile iletmek durumunda iseniz; internet bulutu (cloud) ortamı şartlarına uyumlu RTMP, http, RTSP özellikli encoderler kullanmak gereklidir.

Yayın kaynağının bulunduğu yerdeki Encoder cihazının bulunduğu yerde port yönlendirme ( adresleme ) yapılarak ..karşı tarafta yayın decoderden alınır.

Ya da port yönlendirme yaptığınız encoder tarafının dış IP adresinden .. karşı tarafta VLC Player - decoder veya settopbox ile yayını almanız mümkündür.

Bu yönteme çekme (pull) yöntemi denir ve yaygın olarak http formatı kullanılır.

Birde itme (push) yöntemi vardır. Bu yöntemde de; transport stream - rtmp - rtsp formatlı yayınlar kullanılarak, alıcı tarafta port yönlendirme yapılarak decoder, settopbox veya VLC player ile yayın alınır.

Alttaki resimde; Canlı yayın aktarımı (broadcasting) ve internet yayıncılığı (webcasting) için örnek bir şema görülmektedir.


Yüksek güvenlikli ve üst düzey bir kalitede profosyonel televizyon yayın aktarımı için de; udp protokolü sağlayan encoder seçimi ve iki farklı nokta arasında doğrudan özel bağlantı ve güvenlik sağlayan VPN Metroethernet bağlantısı gerekmektedir.

TV yayıncı kuruluşlarının stüdyolarındaki yayınları; SD - SDI giriş / IP çıkış encoderler kullanılarak, VPN metroethernet yolu ile uydu yayın merkezlerine, up-link noktalarına bu yöntemle iletilmektedir.

Televizyon kanallarının yayınlarını internette seyredilmesi için oluşturdukları web TV - internet TV yayınları ; server merkezlerine de ( CDN ); genellikle RTMP formatlı itme yöntemi ile gönderilmektedir.

Yerel ağlar üzerinden IP formatlı TV yayın iletimi;
Yerel ağların yapısı gereği bant genişliği ve iletim kolaylığı avantajları nedeniyle; LAN (Lokal Area Network) yapılarda da UDP protokolü ve multicast yayın tercih edilmektedir.

Encoderinizde veya gatewayinizde kaynak yayınları multicast adreslemeli olarak yapılandırdığınızda; encoder veya gateway cihazınızdaki televizyon yayın veya yayınları; çoklu yayın iletimi olarak Türkçe’leştirebileceğimiz multicast olarak gönderilebilir.

Böylece bir TV yayını veya TV yayın portalını; bir noktadan tek veya çok noktaya en verimli ve güvenli bir şekilde iletmiş oluruz.
UDP formatlamanın çalışması gereği çift taraflı haberleşme yapmadan sadece yayın göndermesi - broadcasting - yöntemi ile daha üst düzey bir görüntü akışı olmaktadır.

Tuyad Turksat seminerlerindeki Nedim Pala sunumlarından derlenmiştir.